Muzeum / zdjęć / Id: 315

Album ze zdjęciami z lat 1939-1943.

pamiątka rodzinna Joanny Z.

Autor albumu

Autorem zdjęć jest Stanisław Baranowski (ur. 18.10.1910 r. w Nowej Wilejce – zm. 4.12.2002 w Warszawie). Do Warszawy przeprowadził się przed wojną. Początkowo mieszkał w Radości a od roku 1942 na Śliskiej. W roku 1943 ukończył Wydział Teletechniczny Państwowej Szkoły Elektrycznej II stopnia (powstała z podzielenia przez władze niemieckie Państwowej Wyższej Szkoły Budowy Maszyn i Elektrotechniki im. H. Wawelberga i S. Rotwanda) i uzyskał tytuł teletechnika. Brał czynny udział w konspiracji (AK). Po wojnie uzyskał dyplom inżyniera łączności. Pracował m.in. w Warszawskim Przedsiębiorstwie Robót Telekomunikacyjnych (przy budowie masztów radiowych) oraz w Zjednoczeniu Budownictwa Łączności. Jego pasją było fotografowanie. Jeszcze przed wojną zdobywał nagrody na konkursach fotografików amatorów. Po wojnie fotografował m.in. Wilanów, Łazienki, Ogród Botaniczny, Arkadię, Nieborów rejestrując widoki tych miejsc w różnych porach roku. Fascynowały go również pejzaże Jugosławii, które utrwalił na niezliczonej ilości przezroczy.

Album

Album został samodzielnie wykonany przez autora prawdopodobnie w czasie wojny. Okładki to dwie ebonitowe płyty połączone kawałkiem skóry. Karty zostały wykonane z odpowiednio wygiętego kartonu i połączone z okładką za pomocą plecionego sznura. Ponieważ najmłodsze zdjęcia w tym albumie pochodzą z roku 1943 nie jest więc wykluczone, że album został wykonany przez autora w czasie jego nauki w Państwowej Szkole Elektrycznej, którą ukończył w sierpniu 1943 roku.

Okładka

Przekładowe karty albumu.

Przykładowe karty albumu

Zdjęcia

W albumie znajduje się 76 zdjęć wykonanych w latach 1939 - 1943. Niestety odbitki nie są w najlepszym stanie. Niektóre poszarzałe inne przebarwione przez kartonowe karty bądź przez klej. Poza tym wiele zdjęć zostało odbitych na matowym bądź jedwabistym (chropowatym papierze) co powoduje, że skany są nieostre.
Postanowiliśmy nie dokonywać żadnej obróbki cyfrowej skanów i zaprezentować je w postaci "surowej"

W albumie zdjęcia nie są ułożone w jakikolwiek logiczny sposób, dlatego też dla łatwiejszego ich oglądania postanowiliśmy odpowiednio je pogrupować. Nieraz w kolejności jakiej były robione. Dzięki temu w niektórych przypadkach udało się "odtworzyć" trasę jaką przebył autor robiąc zdjęcia.

"Po nalocie"

Pod takim tytułem zebraliśmy zdjęcia wykonane prawdopodobnie we wrześniu 1939 roku w pobliżu Radości, ówczesnego miejsca zamieszkania autora. Nie udało się zidentyfikować wszystkich fotografowanych miejsc.

pl. Kazimierza Wielkiego 1 i 3

pl. Kazimierza Wielkiego 1 i 3

6-ego Sierpnia 11

6-ego Sierpnia 13

Al. Wojska Polskiego 50/54, w tle tyły budynków przy ul. Towiańskiego

Kozietulskiego 4A

Al. Wojska Polskiego 50/54 (lewa część budynku widocznego dwa zdjęcia wcześniej)

"Spacer wśród ruin..."

Głównym tematem zdjęć w albumie są zniszczone domy i ulice. Jednak zdjęcia te nie pokazują miasta wymarłego. Wręcz przeciwnie. Wśród tych ruin toczy się życie. Codzienne życie okupowanej Warszawy.

Zbieg ulic Rynkowa - Skórzana lub Rynkowa - Grzybowska.

Jak wyżej.

Widok z ul. Rynkowej na zniszczony Pałac Lubomirskich

Targ przed Pałacem Lubomirskich

Widok od Pałacu Lubomirskich w kierunku pl. Grzybowskiego. Widoczne wieże kościoła Wszystkich Świętych.

Fontanna na placu Bankowym na tle zniszczonych domów na rogu Senatorskiej i Rymarskiej.

Widok z ul. Bielańskiej na Pasaż Simonsa

Drogowskaz na Krakowskim Przedmieściu.

Ryksiarze na placu Napoleona.

Zniszczone budynki ul. Świętokrzyskiej na odcinku pl. Napoleona - Nowy Świat. Perspektywę zamykają budynki na Nowym Świecie.

Zniszczone budynki ul. Świętokrzyskiej. Zdjęcie zrobione ze skrzyżowania z ul. Czackiego. Perspektywę zamykają budynki na Nowym Świecie.

Zniszczone zabudowania Nowego Światu. Z prawej strony widoczny budynek hotelu "Savoy".

"Zimowy spacer..."

Następną grupę stanowią zdjęcia wykonane zimą 1942/43 roku.

Pierzeja wschodnia placu Trzech Krzyży.

Filharmonia. Elewacja od ul. Jasnej.

Giełda od strony ogrodu Saskiego. W tle widoczny budynek PAST-y

Skrzyżowanie ulic Siennej i Zielnej widziane od Marszałkowskiej. Widoczny mur getta przegradzający Sienną.

Ul. Wielka róg Siennej. Widoczny mur getta wzdłuż Wielkiej i budynki na ul. Śliskiej.

Plansza propagandowa i "sanna" na gruzach ulicy Wielkiej. Na drugim planie widoczne budynki przy ul. Siennej.

Południowa pierzeja placu Żelaznej Bramy; w środkowej częsci zdjęcia wylot ulicy Granicznej.
Identyfikacja zdjęcia: Adam Wolniewicz

"Getto płonie..."

Następna seria zdjęć została zrobiona w czasie likwidacji Getta w roku 1943. Interesujące są zwłaszcza zdjęcia pokazujące ulice spowite dymem z płonacego Getta.

Dym z płonacego Getta. Zdjęcie zrobione z fortu Traugutta.

Dym z płonacego Getta. Zdjęcie zrobione z fortu Traugutta.

Rynek Nowego Miasta. Kościół św. Kazimierza

"Politechnika..."

Autor zdjęć studiował w latach 1942/43 w Państwowej Szkole Elektrycznej, która mieściła się na terenie Politechniki Warszawskiej i pewnie wtedy wykonał te cztery zdjęcia.

Zniszczony Gmach Chemii

Zniszczony Gmach Chemii

Zniszczona hala Gmachu Mechaniki

Zidentyfikowane...

Prawdopodobnie ruiny kamienicy Twarda 1

Francuska widziana w kierunku skrzyżowania ze Zwycięzców i placu Przymierza

Róg Francuskiej i Zwycięzców ( domy Francuska 1 i Francuska 2 ).

Francuska 2.

"Warszawskie dzieci..."