widok od strony północnego narożnika mieszczącego cerkiew/kaplicę

Główny budynek kompleksu Szpitala Ujazdowskiego.
Budowa:
Główny, wolnostojący gmach Szpitala Ujazdowskiego powstał na miejscu czworobocznych skrzydeł Zamku Ujazdowskiego zbudowanych w latach 1784-89 według projektu S. Zawadzkiego, w okresie adaptacji Zamku na potrzeby koszar wojskowych.
W pierwszym etapie około 1850 r. wg projektu Jerzego Karola Völcka powstała centralna część późniejszego Gmachu Głównego, która została zbudowana jako łącznik pomiędzy skrzydłami koszarowymi Zamku Ujazdowskiego.
Około 1857 nieopodal północnej klatki schodowej łącznika zbudowano podziemną cysternę na wodę.
W drugim etapie około 1870 r. wyburzono w całości czworokątne XVIII-wieczne skrzydła koszarowe i wzniesiono nowe skrzydła dobudowując je do wcześniej powstałego łącznika. Być może przy budowie nowego, wolnostojącego budynku wykorzystano fragmenty dwóch ścian starszego budynku - ściany południowej i ściany północnej .
Przebudowa:
W latach 1894-96 w. północno-zachodni narożnik gmachu został przebudowany i nadbudowany w celu urządzenia w tym miejscu przestronnej cerkwi szpitalnej pw. św. Mikołaja. Konsekracja kaplicy nastąpiła w marcu 1897 r.
Po 1918 r. została przekształcona w kaplicę rzymskokatolicką.
Na początku XX w. (?) do pierwszej od południa klatki schodowej skrzydła zachodniego została dobudowana kotłownia.
W okresie międzywojennym w najdłuższym, zachodnim skrzydle znajdowały się koszary podchorążych Centrum Wyszkolenia Sanitarnego, a w jego południowym narożniku mieściła się m.in. biblioteka i czytelnia CWSan. prowadzone przez dr. S. Konopkę - przed II wojną św. była to najnowocześniejsza i najlepiej wyposażona biblioteka medyczna w Warszawie. W południowym skrzydle odbywały się szkolenia oficerów rezerwy.
W okresie okupacji budynek stał się oddziałem internistycznym, którego kierownikiem był doc. Michał Lityński, ukrywający na terenie oddziału Żydów - uciekinierów z warszawskiego getta. Kapelanem szpitalnej kaplicy był w tym okresie ks płk Feliks Gloeh z kościoła ewangelicko-augsburskiego przy ul. Puławskiej, który z kolei wystawił około 150 fałszywych aktów chrztu dla ukrywających się Żydów.
W centralnej części budynku w okresie okupacji mieściły się oddziały VI i VIa (tzw. gruźliczy).
Zniszczony:
w 1944

